Üretim takip programı ile atölyede ne olduğunu ekrandan görün

Bir atölye üretim takip programından ne bekler?

Siparişe göre çalışan bir atölyede gün boyu aynı sorular sorulur. İş CNC talaşlı imalat da olsa, kalıp ya da makine imalatı da olsa fark etmez. Cevaplar çoğu zaman ustabaşının aklında, bir beyaz tahtada ya da gün sonunda doldurulan bir Excel tablosundadır. Bir üretim takip programının işi bu soruları ekrana taşımaktır:

• Şu an hangi tezgâhta hangi iş çalışıyor, hangi tezgâh boş bekliyor?
• İşin başında kim var ve işi ne zaman başlattı?
• Bu partiden kaç parça sağlam çıktı, kaçı hurdaya gitti?
• Tezgâh durduysa ne zamandır duruyor ve neden?
• Bu sipariş termine yetişecek mi, yetişmeyecekse hangi grup darboğaz?

Bu yazılımlar farklı adlarla anılır. Kimi üretim takip yazılımı ya da imalat takip programı der, kimi atölye takip programı. Daha geniş adı üretim yönetim sistemi, uluslararası adı da MES, yani Manufacturing Execution System'dir. Adı ne olursa olsun ihtiyaç aynıdır. Kaydı işi yapan kişi, iş yapılırken ve saatiyle girmelidir. Gün sonunda hafızadan doldurulan kayıt takip değil, tarihçedir. MES ile ERP arasındaki farkı MES nedir rehberinde anlattık.

ModernMES'te iş nasıl tanımlanır?

ModernMES'te bir müşteri siparişi proje olarak açılır. Projeye parçaları ve adetlerini ekler, her parçaya kayıtlı bir operasyon rotası uygularsınız. Rotanın her adımı ayrı bir iş emri olur ve torna, freze, kaynak ya da montaj gibi bir kaynak grubunun sırasına düşer. Böylece "sipariş ne durumda?" sorusunun cevabı, adımlardan kaçının bittiğinden çıkar.

Tekrar eden parçalarda rotayı baştan yazmazsınız. Teklifleri de ModernMES'te hazırlıyorsanız, kazanılan teklif doğrudan projeye dönüşür. Bir iş emrinin neleri taşıdığını ve hangi durumlardan geçtiğini iş emri takibi rehberinde adım adım anlattık.

Veri atölyeden nasıl gelir?

Bir üretim takip programı ancak içine giren veri kadar doğrudur. ModernMES'te veri üç yoldan gelir ve bunları bir arada kullanabilirsiniz.

Operatör terminali

Terminal tarayıcıda çalışır. Tezgâhın yanındaki bir tablet ya da eski bir bilgisayar yeterlidir ve kurulacak bir program yoktur. Operatör kartını okutur ya da kodunu yazar. Sonra iş kartındaki barkodu okutur veya o makinenin sıradaki işler listesinden işi seçer. Büyük düğmelerle işi başlatır, duraklatır ve bitirir. Duraklatırken bir duruş nedeni seçer, bitirirken sağlam ve fire adedini girer. Süreler kendiliğinden kaydedilir.

Parçanın önceki adımı bitmemişse terminal operatörü uyarır. Parçaya bir 3B model yükleyip operasyon için görsel iş talimatı hazırladıysanız, operatör bu talimatı terminalde adım adım açabilir.

Operatörün telefonu

Her tezgâha bir terminal koymanız gerekmez. Operatör kendi telefonunu bir kez QR kodla eşler. Sonra iş kartındaki QR kodu ya da makineye yapıştırılan etiketi okutur ve işi telefondan başlatır. Duraklatırken nedenini seçer, bitirirken sağlam ve fire adedini girer.

Makine sinyalleri

İsterseniz makinenin çalışıyor ya da durdu bilgisini otomatik de alabilirsiniz. Bu sinyali bir PLC ağ geçidi, Node-RED ya da bir sensör kutusu HTTP veya MQTT ile gönderir. Ayarı Ayarlar → Makine sinyalleri ekranında yaparsınız. Kimsenin kaydetmediği bir duruş, belirlediğiniz süreyi aşınca duruş kaydı olarak açılır.

Makine bağlantısı şart değildir. ModernMES yalnızca operatör kayıtlarıyla da çalışır. Bu yüzden tezgâhın markası ve yaşı fark etmez, eski bir üniversal torna da yeni bir işleme merkezi de aynı şekilde takip edilir.

Ofiste neler görünür?

• Canlı atölye ekranı, atölyenin 3B görünümü üzerinde her tezgâhın durumunu, başındaki işi ve operatörü gösterir. Ekran 15 saniyede bir yenilenir. Tam ekran açıp bir TV'ye yansıtabilirsiniz.
• İş Monitörü, seçtiğiniz kaynak gruplarının bekleyen, gelecek, devam eden ve duraklatılan işlerini atölyedeki TV'de menüsüz gösterir. Herkes sırayı aynı yerden görür.
• Proje ekranı tamamlanma yüzdesini, biten adım sayısını ve harcanan saati planlananla yan yana verir. Buradaki Termin Değerlendirmesi kartı kalan işi her kaynak grubunun termine kadarki kapasitesiyle ve o gruptaki diğer açık işlerle karşılaştırır. Projeyi "Yetişir", "Sıkışık" ya da "Kapasite Yetmiyor" diye işaretler.
• İş emri ekranında planlanan ve gerçekleşen süre, tarihler ve durum geçmişi bulunur.
• Bir makine belirlediğiniz süre kadar durduğunda ya da nedeni girilmemiş bir duruş uzadığında uyarı alırsınız. Kuralları Ayarlar → Uyarılar sayfasında kurarsınız ve uyarılar paneldeki zil simgesine düşer.

Raporlar menüsünde üç rapor bulunur. Üretim durumu raporu termin tahminini, iş yükünü, iş kuyruğunu, plan ile gerçekleşeni ve operatör saatlerini verir. Ekrandaki tablo tek tuşla Excel'e aktarılır. Üretim raporu seçtiğiniz tarih aralığında parça, makine ve operatör bazında üretilen ve fire adedini gösterir. Kalite raporunda da kontrollerin sonuçlarını ve kusur tiplerinin dağılımını görürsünüz.

Kurumsal pakette bir yapay zekâ asistanı da var. Geciken iş emirlerini ya da duruş nedenlerini ona kendi cümlelerinizle sorabilirsiniz. Asistan yeni bir iş emri ya da makine kaydını da hazırlar ama siz onaylamadan kaydetmez.

Duruş, kalite, bakım ve izlenebilirlik

• Duruş nedenleri hazır gelir. Tezgâh ayarı, takım kırılması, makine arızası ve malzeme bekleme bunlardan birkaçıdır. Kendi nedenlerinizi ekleyebilir, nedeni girilmeden kalan duruşları sonradan sınıflandırabilirsiniz. Nedenlerin nasıl seçileceğini makine duruş takibi rehberinde anlattık.
• İlk parça, proses içi ve final kontrolleri iş emrine bağlı olarak kaydedilir. Fire, kusur tipiyle birlikte tutulur.
• Bakım modülünü Ayarlar → Modüller sayfasından açarsanız her makine için periyodik bakım planı kurabilirsiniz. Vadesi gelen bakımın iş emri kendiliğinden açılır.
• Malzeme partilerini üretim lotlarına bağlayarak bir partinin hangi işlere girdiğini ve bir parçanın hangi malzemeden çıktığını izleyebilirsiniz. Ayrıntısı lot izlenebilirliği rehberinde.

Hangi atölyeye uygun?

ModernMES siparişe, projeye ya da partiye göre çalışan küçük ve orta ölçekli atölyeler için yapıldı. Yapı her yerde aynıdır. Değişen, sizin rotalarınız ve kaynak gruplarınızdır. İşinize en yakın örneği şu sayfalarda bulabilirsiniz:

ModernMES ne değildir?

ModernMES bir ERP ya da MRP değildir. Ürün ağacı tutmaz, malzeme ihtiyaç planlaması ve satın alma yapmaz. Ayrıntılı bir Gantt çizelgesi de sunmaz. Atölyede işin gerçekte nasıl ilerlediğini takip eder. Bir ERP ya da muhasebe programı kullanıyorsanız, ERP Bağlantısı eklentisiyle biten iş ve fire oraya fiş olarak gönderilebilir. Kullanmıyorsanız ModernMES tek başına çalışır.

Nasıl başlanır?

1. Hesabınızı açın. ModernMES'i 14 gün ücretsiz denersiniz ve kredi kartı gerekmez. Deneme süresince ModernMES'i kendi verinizle kullanırsınız.
2. Pilot alanı seçin. Tek bir kaynak grubu, örneğin CNC tornalar, ilk iki hafta için yeterlidir. O gruptaki makineleri ve operatörleri tanımlayın.
3. Parça listesini ve rotaları Excel şablonuyla aktarın. Sistem dosyayı kaydetmeden önce kontrol eder ve hatalı satırları gösterir.
4. Yeni siparişlerle başlayın. Yarısı bitmiş eski işleri taşımak yerine yeni gelen işleri proje olarak açmak daha kolaydır.
5. İş kartlarını yazdırın. Terminali bir tablette açın ya da operatörlerin telefonlarını QR kodla eşleyin.
6. Kısa bir süre eski yöntemle birlikte yürütün. Rakamlar oturunca tek kaynak ModernMES olsun ve diğer grupları ekleyin.

Geçişin ayrıntılı planını Excel'den MES'e geçiş rehberinde bulabilirsiniz. Denemeye başlamadan önce sistemin nasıl göründüğüne canlı atölye demosundan bakabilirsiniz.

Bulutta mı, kendi sunucunuzda mı?

Bulut sürümü tarayıcıdan çalışır ve sunucu kurmanız gerekmez. Verisinin tesisten çıkmasını istemeyen işletmeler ModernMES'i kendi sunucularına da kurabilir. Kurulum tek komutla yapılır ve lisans sunucunuzun donanımına bağlanır. İnternete kapalı ağlar için çevrimdışı lisans seçeneği de var. Ayrıntıları kendi sunucunuza kurulum bölümünde bulabilirsiniz.

Paketleri ve hangi özelliğin hangi pakette olduğunu fiyatlar bölümünde karşılaştırabilirsiniz.

Sık sorulan sorular